Çocuklarda bronkojenik kist, solunum sisteminin anne karnındaki gelişimi sırasında oluşan, çoğunlukla içi sıvı veya mukusla dolu, doğumsal bir kistik yapıdır. Genellikle akciğerler arasındaki mediasten bölgesinde veya akciğer dokusunun içinde bulunur. Bronkojenik kistler çoğu zaman iyi huyludur; ancak büyüklüklerine ve yerleşimlerine bağlı olarak soluk borusuna, bronşlara, yemek borusuna veya çevredeki diğer anatomik yapılara baskı oluşturabilir.
Bronkojenik kistler doğumdan itibaren mevcut olmasına rağmen her zaman yenidoğan döneminde fark edilmez. Bazı bebeklerde doğumdan kısa süre sonra solunum sıkıntısı gelişebilirken bazı çocuklarda uzun süre herhangi bir belirti görülmeyebilir. Kistlerin bir bölümü başka bir nedenle yapılan akciğer grafisi veya bilgisayarlı tomografi sırasında saptanır.
Öksürük, hırıltılı solunum, tekrarlayan akciğer enfeksiyonları, nefes darlığı, göğüs ağrısı ve yutma güçlüğü bronkojenik kistin yerleşimine göre ortaya çıkabilen belirtiler arasındadır. Özellikle soluk borusuna veya ana bronşlara yakın yerleşen büyük kistler, küçük çocuklarda önemli solunum sorunlarına neden olabilir.
Tanıda fizik muayene, akciğer grafisi, bilgisayarlı tomografi ve gerekli durumlarda manyetik rezonans görüntüleme kullanılır. Görüntüleme yöntemleri kistin büyüklüğünü, içeriğini, çevre dokularla ilişkisini ve hava yollarına baskı oluşturup oluşturmadığını değerlendirmeye yardımcı olur.
Bronkojenik kistlerin tedavisinde cerrahi çıkarma önemli bir seçenektir. Özellikle belirti oluşturan, büyüyen, enfekte olan veya çevre organlara baskı yapan kistlerde cerrahi tedavi değerlendirilir. Belirti vermeyen kistlerde de ileride gelişebilecek komplikasyonlar nedeniyle planlı cerrahi sıklıkla önerilir. Bununla birlikte ameliyatın zamanlaması ve izlem kararı her çocuk için ayrı belirlenir.
İçindekiler
- Çocuklarda Bronkojenik Kist Nedir?
- Çocuklarda Bronkojenik Kist Neden Oluşur?
- Çocuklarda Bronkojenik Kist Türleri ve Yerleşimleri Nelerdir?
- Çocuklarda Bronkojenik Kistin Belirtileri Nelerdir?
- Anne Karnında Bronkojenik Kist Nasıl Anlaşılır?
- Yenidoğan ve Bebeklerde Bronkojenik Kist
- Çocuklarda Bronkojenik Kist Nasıl Teşhis Edilir?
- Bronkojenik Kist Hangi Hastalıklarla Karıştırılabilir?
- Çocuklarda Bronkojenik Kist Tehlikeli midir?
- Bronkojenik Kist Kendiliğinden Geçer mi?
- Çocuklarda Bronkojenik Kist Ameliyatı Ne Zaman Gereklidir?
- Belirti Vermeyen Bronkojenik Kistlerde Takip mi, Ameliyat mı?
- Bronkojenik Kist Ameliyatı Öncesi Hazırlık
- Çocuklarda Bronkojenik Kist Ameliyatı Nasıl Yapılır?
- Torakoskopik ve Açık Bronkojenik Kist Ameliyatı
- Bronkojenik Kist Ameliyatının Riskleri Nelerdir?
- Bronkojenik Kist Ameliyatı Sonrası İyileşme
- Bronkojenik Kist Ameliyatından Sonra Uzun Dönem Takip
- Bronkojenik Kist Tekrarlar mı?
- Çocuklarda Bronkojenik Kist Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
- Tıbbi ve Bilimsel Kaynaklar
- Bilgilendirme Notu
- MAKALE BİLGİLERİ
Çocuklarda Bronkojenik Kist Nedir?
Bronkojenik kist, embriyonik solunum sisteminden gelişen, iç yüzeyi çoğunlukla solunum epiteliyle döşeli doğumsal bir kisttir.
Normal gelişim sırasında solunum yolları ilkel ön bağırsaktan tomurcuklanarak oluşur. Bu süreçte meydana gelen farklılaşmalar sonucunda normal bronş ağacından ayrı bir kistik yapı gelişebilir.
Bronkojenik kistler genellikle düzgün sınırlı, yuvarlak veya oval şekilli oluşumlardır. İçlerinde berrak sıvı, yoğun protein içerikli sıvı veya mukus bulunabilir.
Bronkojenik kist akciğer hastalığı mıdır?
Bronkojenik kist solunum sisteminin gelişimiyle ilişkili bir anomalidir.
Ancak her bronkojenik kist doğrudan akciğer dokusunun içinde bulunmaz. Önemli bir bölümü mediastende yerleşir.
Bronkojenik kist iyi huylu mudur?
Bronkojenik kistlerin büyük çoğunluğu iyi huyludur.
Bununla birlikte büyüyerek çevre organlara baskı yapmaları veya enfekte olmaları nedeniyle klinik sorunlara yol açabilirler.
Bronkojenik kist tümör müdür?
Bronkojenik kist, çoğunlukla doğumsal gelişim anomalisi olarak değerlendirilir.
Kötü huylu bir tümörle aynı şey değildir. Ancak bazı mediastinal kitleler görüntülemede bronkojenik kiste benzeyebilir.
Bronkojenik kistin içinde ne bulunur?
Kist içinde genellikle sıvı veya mukus bulunur.
Kist duvarında solunum epiteli, düz kas, mukus bezleri ve bazı olgularda kıkırdak dokusu görülebilir.
Bronkojenik kist kaç yaşında ortaya çıkar?
Kist doğumsaldır. Ancak belirtiler yenidoğan döneminde, çocuklukta veya daha ileri yaşlarda ortaya çıkabilir.
Çocuklarda Bronkojenik Kist Neden Oluşur?
Bronkojenik kistler anne karnındaki solunum sistemi gelişimi sırasında oluşur.
Embriyonik gelişim nasıl gerçekleşir?
Solunum sistemi gebeliğin erken dönemlerinde ön bağırsaktan gelişmeye başlar.
Solunum tomurcuğunun dallanmasıyla soluk borusu, bronşlar ve akciğer dokusu oluşur.
Bronkojenik kist nasıl gelişir?
Gelişim sırasında bazı hücre gruplarının normal solunum yolu yapılarından ayrılması sonucunda bağımsız bir kistik yapı oluşabilir.
Bronkojenik kist genetik midir?
Bronkojenik kistlerin çoğunda belirli bir kalıtsal neden gösterilemez.
Ailede benzer hastalık bulunması zorunlu değildir.
Anne adayının davranışları bronkojenik kiste neden olur mu?
Bronkojenik kistlerin oluşumu genellikle embriyonik gelişim farklılıklarıyla ilişkilidir.
Çoğu olguda annenin belirli bir davranışıyla doğrudan neden-sonuç ilişkisi kurulamaz.
Bronkojenik kist sonradan oluşabilir mi?
Gerçek bronkojenik kist doğumsal kökenlidir.
Ancak çocukluk veya yetişkinlik döneminde ilk kez saptanabilir.
Bronkojenik kist önlenebilir mi?
Bilinen, bronkojenik kist oluşumunu kesin olarak önleyen özel bir yöntem bulunmamaktadır.
Çocuklarda Bronkojenik Kist Türleri ve Yerleşimleri Nelerdir?
Bronkojenik kistler yerleşimlerine göre farklı gruplarda değerlendirilebilir.
Mediastinal bronkojenik kist
Mediastinal bronkojenik kist, iki akciğer arasında bulunan mediasten bölgesinde yerleşir.
Çocuklarda sık karşılaşılan bronkojenik kist yerleşimlerinden biridir.
Paratrakeal bronkojenik kist
Soluk borusunun yanında bulunan bronkojenik kisttir.
Büyük kistler soluk borusuna baskı yapabilir.
Subkarinal bronkojenik kist
Soluk borusunun sağ ve sol ana bronşa ayrıldığı karina bölgesinin altında yerleşir.
Ana bronşlara yakınlığı nedeniyle hava yolu basısı oluşturabilir.
Paraözofageal bronkojenik kist
Yemek borusunun yakınında bulunan bronkojenik kisttir.
Büyüklüğüne bağlı olarak yutma güçlüğü oluşturabilir.
Hiler bronkojenik kist
Akciğer damarları ve bronşların akciğere giriş yaptığı hilus bölgesinde bulunur.
Bu yerleşimde damar ve bronşlarla yakın anatomik ilişki bulunabilir.
İntrapulmoner bronkojenik kist
Akciğer dokusunun içinde yerleşen bronkojenik kisttir.
Bazı intrapulmoner kistler enfeksiyon veya çevre akciğer dokusuyla ilişkili sorunlara neden olabilir.
Ektopik bronkojenik kist
Nadir durumlarda bronkojenik kistler boyun, diyafragma çevresi veya farklı anatomik bölgelerde bulunabilir.
Kistin yerleşimi neden önemlidir?
Kistin çevresindeki organlara baskı yapma olasılığı, belirtileri ve cerrahi yaklaşımı yerleşimine göre değişir.
Çocuklarda Bronkojenik Kistin Belirtileri Nelerdir?
Bronkojenik kistin belirtileri büyüklüğüne, yerleşimine ve çevre dokularla ilişkisine bağlıdır.
Uzun süren öksürük
Hava yollarına baskı yapan kistler öksürüğe neden olabilir.
Hırıltılı solunum
Soluk borusu veya bronşlarda daralma oluştuğunda hırıltı görülebilir.
Stridor
Stridor, özellikle üst veya merkezi hava yollarındaki daralmayla ilişkili anormal solunum sesidir.
Soluk borusuna baskı yapan bazı bronkojenik kistlerde gelişebilir.
Nefes darlığı
Büyük kistler hava yollarını veya akciğer dokusunu etkileyerek nefes darlığı oluşturabilir.
Hızlı solunum
Özellikle küçük bebeklerde hızlı solunum görülebilir.
Tekrarlayan akciğer enfeksiyonları
Hava yollarında daralma veya sekresyon birikimi nedeniyle tekrarlayan enfeksiyonlar gelişebilir.
Göğüs ağrısı
Daha büyük çocuklarda göğüs bölgesinde ağrı veya rahatsızlık hissi oluşabilir.
Yutma güçlüğü
Yemek borusuna yakın kistler yutma güçlüğüne neden olabilir.
Beslenme sırasında zorlanma
Özellikle bebeklerde hava yolu veya yemek borusu basısı beslenmeyi etkileyebilir.
Ateş
Kistin enfekte olması durumunda ateş görülebilir.
Belirti vermeyen bronkojenik kist
Bazı çocuklarda hiçbir belirti bulunmayabilir.
Kist başka bir nedenle yapılan görüntüleme sırasında saptanabilir.
Anne Karnında Bronkojenik Kist Nasıl Anlaşılır?
Bronkojenik kistlerin bir bölümü gebelik döneminde yapılan görüntüleme yöntemleriyle fark edilebilir.
Gebelik ultrasonografisi
Fetal göğüs boşluğunda kistik veya kitle benzeri bir oluşum saptanabilir.
Fetal MR
Bazı durumlarda lezyonun yerleşimini ve çevre organlarla ilişkisini değerlendirmek amacıyla fetal MR kullanılabilir.
Gebelikte kesin tanı konulabilir mi?
Görüntüleme yöntemleri bronkojenik kist şüphesi oluşturabilir.
Ancak benzer görünüm oluşturan başka doğumsal kistik lezyonlar bulunduğundan kesin tanı doğum sonrası değerlendirme veya patolojik inceleme gerektirebilir.
Bronkojenik kist anne karnında büyüyebilir mi?
Bazı lezyonlar gebelik sırasında büyüyebilir veya görüntüleme özellikleri değişebilir.
Büyük kistler kalbe baskı yapabilir mi?
Evet. Büyük göğüs içi lezyonlar mediastinal yapılarda yer değiştirmeye neden olabilir.
Doğum planlaması nasıl yapılır?
Büyük lezyon, ciddi hava yolu basısı veya doğum sonrası solunum sıkıntısı riski bulunan gebeliklerde doğum planı ilgili uzmanlık alanlarıyla birlikte yapılmalıdır.
Yenidoğan ve Bebeklerde Bronkojenik Kist
Yenidoğanlarda bronkojenik kistin klinik önemi özellikle hava yollarına yakınlığıyla ilişkilidir.
Yenidoğanda solunum sıkıntısı
Büyük kistler soluk borusuna veya bronşlara baskı yaparak solunum sıkıntısı oluşturabilir.
Bebeklerde hırıltı
Bronkojenik kist bazı bebeklerde hırıltılı solunuma neden olabilir.
Ancak bebeklerde hırıltının çok sayıda farklı nedeni bulunur.
Beslenme güçlüğü
Solunum sıkıntısı veya yemek borusuna baskı nedeniyle beslenme sırasında zorlanma gelişebilir.
Bebekte morarma
Ciddi hava yolu tıkanıklığında oksijenlenme bozulabilir.
Morarma acil değerlendirme gerektirir.
Yenidoğanda bronkojenik kist ameliyat edilir mi?
Belirti oluşturan veya önemli hava yolu basısına neden olan kistlerde erken cerrahi gerekebilir.
Belirti vermeyen bebeklerde ise ayrıntılı görüntüleme sonrasında planlı cerrahi zamanlaması belirlenebilir.
Her bebekte acil ameliyat gerekir mi?
Hayır. Acil cerrahi gerekliliği bebeğin solunum ve dolaşım durumuna göre belirlenir.
Çocuklarda Bronkojenik Kist Nasıl Teşhis Edilir?
Tanıda klinik değerlendirme ve görüntüleme yöntemleri kullanılır.
Hastalık öyküsü
Gebelikte saptanan bulgular, doğum sonrası solunum sorunları, öksürük, hırıltı ve enfeksiyon öyküsü sorgulanır.
Fizik muayene
Solunum sayısı, solunum sesleri, oksijenlenme ve göğüs hareketleri değerlendirilir.
Akciğer grafisi
Bazı bronkojenik kistler akciğer grafisinde düzgün sınırlı bir kitle görünümü oluşturabilir.
Ancak küçük veya belirli yerleşimdeki kistler grafide fark edilmeyebilir.
Bilgisayarlı tomografi
Bilgisayarlı tomografi kistin büyüklüğünü, yerleşimini ve çevre anatomik yapılarla ilişkisini değerlendirmeye yardımcı olur.
Kontrastlı BT
Özellikle mediastinal damarlarla yakın ilişkili lezyonlarda kontrastlı BT kullanılabilir.
Manyetik rezonans görüntüleme
MR, kistin sıvı içeriğini ve çevre yumuşak dokularla ilişkisini değerlendirmede yararlı olabilir.
Kist içeriği görüntülemeyi etkiler mi?
Evet. Yoğun protein veya mukus içeren bronkojenik kistler BT'de basit sıvıdan daha yüksek yoğunluk gösterebilir.
Bu nedenle bazı kistler görüntülemede solid kitlelerle karıştırılabilir.
Ultrasonografi
Bazı yüzeysel veya uygun anatomik yerleşimli kistlerin değerlendirilmesinde ultrasonografi yardımcı olabilir.
Bronkoskopi
Hava yolu basısı veya başka bronş hastalıkları şüphesinde bronkoskopi kullanılabilir.
Kan testleri
Enfeksiyon şüphesinde tam kan sayımı ve iltihap belirteçleri değerlendirilebilir.
Patolojik inceleme
Bronkojenik kistin kesin tanısı çoğunlukla çıkarılan dokunun histopatolojik incelenmesiyle konulur.
Bronkojenik Kist Hangi Hastalıklarla Karıştırılabilir?
Bronkojenik kistlerin ayırıcı tanısında farklı mediastinal ve akciğer lezyonları değerlendirilir.
Özofageal duplikasyon kisti
Yemek borusunun gelişimiyle ilişkili doğumsal kisttir.
Bronkojenik kistlerle benzer mediastinal yerleşim gösterebilir.
Nörenterik kist
Embriyonik gelişim sırasında oluşan ve bazı durumlarda omurga anomalileriyle ilişkili olabilen kistik lezyondur.
Perikardiyal kist
Kalbi çevreleyen perikardla ilişkili kistik oluşumdur.
Timik kist
Timus dokusuyla ilişkili kistik oluşumdur.
Lenfatik malformasyon
Lenfatik damarların gelişimindeki farklılıklardan kaynaklanan, bazen çok bölmeli kistik görünüm oluşturan anomalidir.
Konjenital pulmoner hava yolu malformasyonu
CPAM, akciğer dokusunun doğumsal gelişim anomalilerinden biridir.
Özellikle akciğer içi bronkojenik kistlerle ayırıcı tanı gerekebilir.
Akciğer apsesi
Akciğer dokusunda enfeksiyona bağlı irin birikimidir.
Pulmoner sekestrasyon
Sistemik arterlerden kanlanan anormal akciğer dokusudur.
Mediastinal tümörler
Bazı nörojenik, germ hücreli veya diğer mediastinal tümörler görüntülemede kistik lezyonlarla karıştırılabilir.
Çocuklarda Bronkojenik Kist Tehlikeli midir?
Bronkojenik kistlerin çoğu iyi huyludur.
Ancak klinik önemleri yalnızca iyi huylu olmalarıyla sınırlı değildir. Kistin büyüklüğü, yerleşimi ve çevre organlara etkisi komplikasyon riskini belirler.
Soluk borusuna baskı yapabilir mi?
Evet. Özellikle paratrakeal veya subkarinal kistler hava yollarına baskı yapabilir.
Akciğerin havalanmasını etkiler mi?
Büyük kistler bronşları daraltarak akciğerin belirli bölgelerinin yeterince havalanmasını engelleyebilir.
Kist enfekte olabilir mi?
Evet. Bronkojenik kistler enfekte olabilir ve çevre dokularda iltihabi değişikliklere neden olabilir.
Kist patlayabilir mi?
Nadir durumlarda kistin komşu hava yollarıyla bağlantı oluşturması veya rüptüre olması mümkündür.
Bronkojenik kist kanser midir?
Hayır. Bronkojenik kistlerin büyük çoğunluğu iyi huyludur.
Bronkojenik kist kansere dönüşür mü?
Literatürde çok nadir kötü huylu dönüşüm olguları bildirilmiştir.
Ancak çocuklarda bu riskin kesin büyüklüğü bilinmemektedir ve her bronkojenik kistin kansere dönüşeceği söylenemez.
Küçük bronkojenik kistler tehlikeli olabilir mi?
Kistin yalnızca boyutu değil, yerleşimi de önemlidir.
Hava yollarına çok yakın küçük bir kist bazı durumlarda klinik sorun oluşturabilir.
Bronkojenik Kist Kendiliğinden Geçer mi?
Bronkojenik kistler doğumsal anatomik oluşumlardır ve genellikle kendiliğinden tamamen kaybolmaz.
Bronkojenik kist zamanla küçülür mü?
Bazı kistlerin boyutları değişebilir.
Ancak boyutun küçülmesi kist duvarının tamamen ortadan kalktığını göstermez.
Bronkojenik kist ilaçla geçer mi?
Bronkojenik kistin anatomik yapısını ortadan kaldıran standart bir ilaç tedavisi bulunmamaktadır.
Antibiyotik kisti yok eder mi?
Antibiyotikler enfeksiyon gelişmişse kullanılabilir.
Ancak kist duvarını ortadan kaldırmaz.
Bronkojenik kist iğneyle boşaltılabilir mi?
Seçilmiş durumlarda drenaj işlemleri uygulanabilir.
Ancak yalnızca kist içeriğinin boşaltılması kist duvarını ortadan kaldırmadığından yeniden sıvı birikmesi veya enfeksiyon görülebilir.
Bronkojenik kist büyümeye devam eder mi?
Bazı kistler zaman içinde büyüyebilir.
Büyüme hızı her hastada aynı değildir.
Çocuklarda Bronkojenik Kist Ameliyatı Ne Zaman Gereklidir?
Bronkojenik kistlerde cerrahi karar kistin klinik özelliklerine göre belirlenir.
Solunum sıkıntısı
Hava yollarına baskı yapan ve solunum sıkıntısına neden olan kistlerde cerrahi tedavi gerekebilir.
Tekrarlayan akciğer enfeksiyonları
Tekrarlayan enfeksiyonlarla ilişkili kistlerde cerrahi çıkarma değerlendirilebilir.
Kistin enfekte olması
Enfekte bronkojenik kistlerde enfeksiyon tedavisi ve uygun cerrahi zamanlaması planlanır.
Yutma güçlüğü
Yemek borusuna baskı yapan kistlerde cerrahi tedavi gerekebilir.
Kistin büyümesi
Zaman içinde büyüyen kistlerde komplikasyon riski yeniden değerlendirilir.
Tanısal belirsizlik
Görüntüleme yöntemleriyle kesin tanı konulamayan kistik veya karma yapılı oluşumlarda cerrahi çıkarma ve patolojik inceleme gerekebilir.
Belirti vermeyen bronkojenik kistler
Belirti vermeyen çocuklarda da ileride gelişebilecek enfeksiyon ve bası sorunları nedeniyle planlı cerrahi sıklıkla önerilir.
Ancak ameliyatın zamanlaması ve izlem kararı çocuğun özelliklerine göre belirlenir.
Belirti Vermeyen Bronkojenik Kistlerde Takip mi, Ameliyat mı?
Belirti vermeyen bronkojenik kistlerin yönetimi, kistin büyüklüğü, yerleşimi ve çocuğun klinik durumuna göre değerlendirilir.
Ameliyat neden önerilebilir?
Bronkojenik kistler zaman içinde büyüyebilir, enfekte olabilir veya çevre organlara baskı yapabilir.
Bu nedenle çocuklarda birçok uzman, uygun koşullarda planlı cerrahi çıkarma yaklaşımını benimser.
Takip hangi durumlarda değerlendirilebilir?
Küçük, belirti vermeyen ve görüntüleme özellikleri iyi huylu kistle uyumlu bazı olgularda, cerrahi riskler ve çocuğun genel durumu dikkate alınarak izlem değerlendirilebilir.
Takipte hangi görüntüleme yöntemleri kullanılır?
Kistin yerleşimine ve önceki incelemelere göre BT veya MR kullanılabilir.
Çocuklarda radyasyon maruziyeti dikkate alınarak görüntüleme planı oluşturulur.
Takip sırasında hangi belirtiler önemlidir?
Yeni başlayan öksürük, hırıltı, nefes darlığı, yutma güçlüğü, ateş veya tekrarlayan enfeksiyonlar yeniden değerlendirme gerektirir.
Bronkojenik kist ameliyatı için ideal yaş var mıdır?
Bütün çocuklar için geçerli tek bir ameliyat yaşı bulunmamaktadır.
Belirti oluşturan kistlerde erken müdahale gerekebilirken belirti vermeyen çocuklarda planlı cerrahi zamanlaması bireysel olarak belirlenir.
Bronkojenik Kist Ameliyatı Öncesi Hazırlık
Ameliyat öncesinde kistin anatomik özellikleri ve çocuğun genel sağlık durumu değerlendirilir.
Çocuk cerrahisi muayenesi
Hastalık öyküsü, solunum belirtileri ve görüntüleme sonuçları incelenir.
Kistin anatomik yerleşimi
Kistin soluk borusu, bronşlar, yemek borusu, kalp ve büyük damarlarla ilişkisi değerlendirilir.
Bilgisayarlı tomografi veya MR
Cerrahi planlama için gerekli anatomik bilgiler elde edilir.
Hava yolu basısının değerlendirilmesi
Özellikle büyük mediastinal kistlerde hava yollarına baskı olup olmadığı belirlenir.
Anestezi değerlendirmesi
Çocuğun yaşı, kilosu, solunum durumu ve eşlik eden hastalıkları dikkate alınır.
Mediastinal bası bulunan çocuklarda özel hazırlık
Büyük mediastinal kitle veya kistlerde genel anestezi sırasında hava yolu ve dolaşım sorunları gelişebilir.
Bu nedenle anestezi planı, kistin anatomik özelliklerine göre ayrıntılı biçimde hazırlanır.
Aktif enfeksiyon
Kistte veya akciğerde aktif enfeksiyon varsa tedavi ve ameliyat zamanlaması klinik duruma göre belirlenir.
Ameliyat öncesi açlık
Anestezi ekibinin belirlediği açlık sürelerine uyulmalıdır.
Aile bilgilendirmesi
Ameliyatın amacı, olası riskleri, cerrahi yöntem ve ameliyat sonrası takip süreci açıklanır.
Çocuklarda Bronkojenik Kist Ameliyatı Nasıl Yapılır?
Bronkojenik kist ameliyatında amaç kistin çevre anatomik yapılara zarar verilmeden çıkarılmasıdır.
Cerrahi yöntem kistin yerleşimine, büyüklüğüne ve çevre dokularla ilişkisine göre belirlenir.
Mediastinal bronkojenik kist ameliyatı
Mediastende bulunan kiste göğüs boşluğundan ulaşılır.
Kistin soluk borusu, bronşlar, yemek borusu ve damarlarla ilişkisi dikkate alınarak çıkarılması planlanır.
İntrapulmoner bronkojenik kist ameliyatı
Akciğer dokusu içindeki kistlerde cerrahi yaklaşım lezyonun büyüklüğüne ve yerleşimine göre değişir.
Bazı hastalarda sınırlı akciğer rezeksiyonu uygulanabilirken bazı durumlarda segmentektomi veya lobektomi gerekebilir.
Kistin tamamen çıkarılması neden önemlidir?
Kist duvarının geride kalması yeniden sıvı birikmesine ve tekrarlamaya neden olabilir.
Bu nedenle uygun koşullarda tam çıkarma hedeflenir.
Kist çevre dokulara yapışıksa ne yapılır?
Özellikle enfeksiyon geçirmiş kistler çevre dokulara yapışık olabilir.
Bu durumda cerrahi yaklaşım komşu organların korunması dikkate alınarak belirlenir.
Kist ameliyat sırasında boşaltılır mı?
Bazı büyük veya teknik olarak zor kistlerde kontrollü boşaltma cerrahi işlemi kolaylaştırmak amacıyla kullanılabilir.
Ancak yalnızca kistin boşaltılması çoğu zaman kesin tedavi değildir.
Kist duvarının tamamı çıkarılamazsa ne olur?
Komşu hayati yapılara sıkı yapışıklık bulunan bazı olgularda tam çıkarma güvenli olmayabilir.
Bu durumda kalan kist duvarına yönelik ek işlemler ve takip planı cerrahi değerlendirmeyle belirlenir.
Göğüs tüpü kullanılır mı?
Bazı bronkojenik kist ameliyatlarından sonra plevral boşluktaki hava veya sıvının dışarı alınması için göğüs tüpü yerleştirilebilir.
Çıkarılan kist patolojiye gönderilir mi?
Evet. Çıkarılan dokunun patolojik incelemesi kesin tanının belirlenmesine yardımcı olur.
Torakoskopik ve Açık Bronkojenik Kist Ameliyatı
Bronkojenik kistlerin cerrahi tedavisinde torakoskopik ve açık yöntemler kullanılabilir.
Torakoskopik bronkojenik kist ameliyatı
Video yardımlı torakoskopik cerrahi (VATS), kamera ve özel cerrahi aletlerle göğüs boşluğunda işlem yapılmasını sağlayan yöntemdir.
Uygun hastalarda mediastinal veya akciğer içi bronkojenik kistlerin çıkarılmasında kullanılabilir.
Açık bronkojenik kist ameliyatı
Torakotomi, göğüs duvarından yapılan cerrahi kesiyle göğüs boşluğuna ulaşılmasıdır.
Büyük, enfekte veya önemli anatomik yapılara sıkı yapışıklık gösteren kistlerde açık cerrahi gerekebilir.
Torakoskopik yöntemin özellikleri nelerdir?
Torakoskopik yöntemde genellikle daha küçük kesiler kullanılır.
Uygun hastalarda ameliyat sonrası ağrı ve hastanede kalış süresi açısından avantajlar sağlayabilir.
Açık cerrahi hangi durumlarda gerekli olabilir?
Karmaşık damar ilişkileri, yoğun yapışıklıklar veya güvenli diseksiyonun torakoskopik yöntemle sağlanamadığı durumlarda açık cerrahi tercih edilebilir.
Torakoskopik ameliyat sırasında açık cerrahiye geçilebilir mi?
Evet. Kanama, yoğun yapışıklık veya anatomik güçlük nedeniyle açık cerrahiye geçilmesi gerekebilir.
Bu karar işlemin güvenli biçimde tamamlanması amacıyla verilir.
Her bronkojenik kist kapalı yöntemle çıkarılabilir mi?
Hayır. Cerrahi yöntem kistin yerleşimine ve çocuğun klinik özelliklerine göre belirlenir.
Bronkojenik Kist Ameliyatının Riskleri Nelerdir?
Bronkojenik kist ameliyatının riskleri kistin yerleşimine, büyüklüğüne ve çevre dokularla ilişkisine göre değişir.
Kanama
Ameliyat sırasında veya sonrasında kanama gelişebilir.
Hava kaçağı
Özellikle akciğer dokusuyla ilişkili cerrahi işlemler sonrasında hava kaçağı görülebilir.
Pnömotoraks
Plevral boşlukta hava birikmesi gelişebilir.
Enfeksiyon
Yara yerinde veya göğüs boşluğunda enfeksiyon oluşabilir.
Soluk borusu veya bronş yaralanması
Hava yollarına yakın kistlerin çıkarılması sırasında bu yapıların korunması önemlidir.
Yemek borusu yaralanması
Paraözofageal yerleşimli kistlerde yemek borusuyla yakın anatomik ilişki bulunabilir.
Damar yaralanması
Mediastinal büyük damarlarla yakın ilişkili kistlerde damar yaralanması riski bulunabilir.
Kistin tam çıkarılamaması
Bazı olgularda yoğun yapışıklıklar nedeniyle kist duvarının tamamının çıkarılması mümkün olmayabilir.
Kistin tekrarlaması
Kist duvarının geride kalması tekrarlama riskini artırabilir.
Anestezi komplikasyonları
Genel anesteziyle ilişkili solunum, dolaşım veya ilaç reaksiyonları gelişebilir.
Bronkojenik Kist Ameliyatı Sonrası İyileşme
İyileşme süreci ameliyatın türüne, kistin yerleşimine ve çocuğun genel sağlık durumuna göre değişir.
Ameliyat sonrası ilk saatler
Çocuğun solunum, dolaşım, ağrı ve oksijenlenme durumu izlenir.
Göğüs tüpü
Bazı ameliyatlardan sonra göğüs tüpü kullanılabilir.
Tüpün çıkarılma zamanı hava kaçağı ve sıvı drenajına göre belirlenir.
Ağrı kontrolü
Çocuğun yaşına ve cerrahi işlemin kapsamına uygun ağrı kontrol yöntemleri uygulanır.
Solunum egzersizleri
Yaşı ve klinik durumu uygun çocuklarda solunum fizyoterapisi önerilebilir.
Beslenme
Beslenmeye dönüş çocuğun genel durumuna ve uygulanan cerrahi işleme göre planlanır.
Hareket etmeye başlama
Çocuğun hareket etmeye başlaması iyileşme sürecine göre düzenlenir.
Hastanede kalış süresi
Hastanede kalış süresi ameliyatın kapsamına, solunum desteği gereksinimine ve komplikasyon gelişip gelişmediğine göre değişir.
Okula dönüş
Okula dönüş çocuğun iyileşmesine ve günlük aktivitelerini rahatça yapabilmesine göre planlanır.
Spor ve fiziksel aktivite
Yoğun fiziksel aktiviteye dönüş cerrahi ekibin önerilerine göre belirlenir.
Hangi belirtilerde yeniden değerlendirme gerekir?
Artan nefes darlığı, morarma, yüksek ateş, şiddetli göğüs ağrısı, yara yerinde akıntı veya genel durum bozukluğu gelişirse tıbbi değerlendirme gerekir.
Bronkojenik Kist Ameliyatından Sonra Uzun Dönem Takip
Uzun dönem takip planı kistin yerleşimine, cerrahi işlemin kapsamına ve patoloji sonucuna göre belirlenir.
Patoloji sonucunun değerlendirilmesi
Çıkarılan dokunun patolojik incelemesi kesin tanının belirlenmesine yardımcı olur.
Solunum belirtilerinin izlenmesi
Öksürük, hırıltı, nefes darlığı ve tekrarlayan enfeksiyonlar açısından değerlendirme yapılabilir.
Akciğer gelişimi
Akciğer dokusu çıkarılmış çocuklarda solunum fonksiyonları ve büyüme süreci takip edilebilir.
Görüntüleme kontrolleri
Gerekli durumlarda akciğer grafisi, BT veya MR kullanılabilir.
Kist tamamen çıkarıldıysa takip gerekir mi?
Tam çıkarma sonrasında tekrarlama olasılığı düşüktür.
Ancak takip gerekliliği ameliyatın kapsamına ve çocuğun klinik durumuna göre belirlenir.
Kist tam çıkarılamadıysa ne olur?
Kalan kist duvarı nedeniyle yeniden sıvı birikmesi veya büyüme görülebilir.
Bu durumda daha uzun süreli takip gerekebilir.
Bronkojenik Kist Tekrarlar mı?
Bronkojenik kistlerde tekrarlama olasılığı cerrahi işlemin kapsamına bağlıdır.
Tam çıkarılan bronkojenik kist tekrarlar mı?
Tam cerrahi çıkarma sonrasında tekrarlama olasılığı genellikle düşüktür.
Ancak hiçbir cerrahi işlem için tekrarlama riskinin kesin olarak sıfır olduğu söylenemez.
Kist duvarı kalırsa ne olur?
Kist duvarının geride kalması yeniden sıvı birikmesine veya kistin büyümesine neden olabilir.
Enfekte bronkojenik kist tekrarlar mı?
Enfeksiyonun tedavi edilmesi kistin anatomik yapısını ortadan kaldırmaz.
Kist duvarı yerinde kaldığında yeni komplikasyonlar gelişebilir.
Tekrarlayan kistte yeniden ameliyat gerekir mi?
Her tekrarlayan kist aynı şekilde tedavi edilmez.
Kistin büyüklüğü, belirtileri ve anatomik ilişkileri yeniden değerlendirilir.
Tekrarlama nasıl anlaşılır?
Yeni başlayan solunum belirtileri veya kontrol görüntülemelerinde kistik oluşum saptanması tekrarlama açısından değerlendirme gerektirebilir.
Çocuklarda Bronkojenik Kist Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
Çocuklarda bronkojenik kist nedir?
Solunum sisteminin anne karnındaki gelişimi sırasında oluşan, genellikle sıvı veya mukus içeren doğumsal kistik yapıdır.
Bronkojenik kist neden oluşur?
Embriyonik solunum sistemi gelişimi sırasında meydana gelen farklılaşmalar sonucunda oluşur.
Bronkojenik kist doğuştan mıdır?
Evet. Bronkojenik kistler doğumsal kökenlidir.
Bronkojenik kist akciğerin neresinde olur?
Mediastende, soluk borusu veya bronşlar çevresinde ya da akciğer dokusunun içinde bulunabilir.
Mediastinal bronkojenik kist nedir?
İki akciğer arasında bulunan mediasten bölgesinde yerleşen bronkojenik kisttir.
İntrapulmoner bronkojenik kist nedir?
Akciğer dokusunun içinde bulunan bronkojenik kisttir.
Bronkojenik kist iyi huylu mudur?
Bronkojenik kistlerin büyük çoğunluğu iyi huyludur.
Bronkojenik kist kanser midir?
Hayır. Bronkojenik kist genellikle iyi huylu doğumsal bir oluşumdur.
Bronkojenik kist kansere dönüşür mü?
Çok nadir kötü huylu dönüşüm olguları bildirilmiştir. Ancak çocuklarda bu riskin kesin büyüklüğü bilinmemektedir.
Bronkojenik kist nefes darlığı yapar mı?
Evet. Özellikle hava yollarına baskı yapan kistler nefes darlığı oluşturabilir.
Bronkojenik kist öksürük yapar mı?
Evet. Hava yolu basısı veya enfeksiyon nedeniyle öksürük görülebilir.
Bronkojenik kist hırıltı yapar mı?
Evet. Soluk borusu veya bronşlarda daralma oluşturan kistlerde hırıltı görülebilir.
Bronkojenik kist yutma güçlüğü yapar mı?
Yemek borusuna yakın yerleşen büyük kistler yutma güçlüğüne neden olabilir.
Bronkojenik kist gebelikte görülür mü?
Bazı bronkojenik kistler gebelik ultrasonografisinde fark edilebilir.
Bronkojenik kist tomografide görülür mü?
Evet. BT kistin yerleşimini, boyutunu ve çevre dokularla ilişkisini değerlendirmede önemli bir yöntemdir.
Bronkojenik kist MR'da görülür mü?
Evet. MR özellikle kistin içeriği ve çevre yumuşak dokularla ilişkisi hakkında bilgi sağlayabilir.
Bronkojenik kist kendiliğinden geçer mi?
Bronkojenik kistler genellikle kendiliğinden tamamen kaybolmaz.
Bronkojenik kist ilaçla tedavi edilir mi?
Kistin anatomik yapısını ortadan kaldıran standart bir ilaç tedavisi bulunmamaktadır. Enfeksiyon gelişmişse ilaç tedavisi gerekebilir.
Bronkojenik kist ameliyatı gerekli midir?
Belirti oluşturan veya komplikasyon gelişen kistlerde cerrahi tedavi genellikle önerilir. Belirti vermeyen çocuklarda da planlı cerrahi sıklıkla değerlendirilir.
Bronkojenik kist ameliyatı kaç yaşında yapılır?
Ameliyat zamanı kistin büyüklüğüne, yerleşimine ve çocuğun klinik durumuna göre belirlenir. Bütün hastalar için geçerli tek bir yaş sınırı yoktur.
Bronkojenik kist ameliyatı kapalı yapılabilir mi?
Evet. Uygun hastalarda video yardımlı torakoskopik cerrahi kullanılabilir.
Bronkojenik kist ameliyatında akciğer alınır mı?
Mediastinal kistlerde genellikle kistin çıkarılması hedeflenir. Akciğer dokusunun içinde bulunan bazı kistlerde sınırlı akciğer rezeksiyonu veya lobektomi gerekebilir.
Bronkojenik kist ameliyatından sonra tekrarlar mı?
Tam çıkarma sonrasında tekrarlama olasılığı düşüktür. Kist duvarının geride kalması tekrarlama riskini artırabilir.
Bronkojenik kist ameliyatından sonra çocuk normal yaşayabilir mi?
Birçok çocuk uygun tedavi sonrasında günlük yaşamına devam edebilir. Uzun dönem sonuçlar kistin yerleşimine, komplikasyonlara ve ameliyatın kapsamına göre değişir.
Bronkojenik kist için hangi doktora gidilir?
Çocuklarda bronkojenik kistler çocuk cerrahisi kapsamında değerlendirilebilir. Hastalığın özelliklerine göre çocuk göğüs hastalıkları, çocuk yoğun bakım ve diğer ilgili uzmanlık alanlarının değerlendirmesi gerekebilir.
Tıbbi ve Bilimsel Kaynaklar
1. Sharma S, Limaiem F, Collier SA, Mlika M. Bronchogenic Cyst. StatPearls. Güncelleme: 9 Kasım 2024.
Bronkojenik kistlerin embriyonik kökeni, histopatolojisi, klinik belirtileri, görüntüleme bulguları, cerrahi tedavisi ve komplikasyonları.
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK536973/
2. Chiu P, Langer JC. Mediastinal Cysts and Duplications in Infants and Children. Pearson's General Thoracic Surgery. Society of Thoracic Surgeons, 2024.
Çocuklarda mediastinal kistlerin anatomik özellikleri, bası belirtileri ve cerrahi tedavi yaklaşımları.
3. Bronchogenic Cysts: A Narrative Review. Mediastinum. 2023.
Bronkojenik kistlerin tanısı, cerrahi çıkarılması, torakoskopik yöntemler ve drenajın sınırlılıkları.
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/37701638/
4. Clinical Presentation and Surgical Management of Five Pediatric Cases with Bronchogenic Cysts: Retrospective Case Series. 2022.
Çocuklarda bronkojenik kistlerin farklı anatomik yerleşimleri, klinik belirtileri ve cerrahi tedavi sonuçları.
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/36553268/
5. Children's Hospital of Philadelphia. Bronchogenic Cyst.
Gebelikte tanı, yenidoğan değerlendirmesi, görüntüleme, cerrahi tedavi ve uzun dönem sonuçlar hakkında hasta bilgilendirmesi.
https://www.chop.edu/conditions-diseases/bronchogenic-cyst
6. Foregut Mediastinal Cysts: A Narrative Review. 2026.
Bronkojenik, özofageal duplikasyon ve nörenterik kistlerin ayırıcı tanısı, BT ve MR özellikleri, cerrahi tedavi ve tekrarlama riski.
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC13589323/
Bilgilendirme Notu
Bilgilendirme notu: Bu içerik genel sağlık bilgilendirmesi amacıyla hazırlanmıştır. Tanı ve tedavi kararları kişinin klinik değerlendirmesine göre verilir. Bronkojenik kistler çoğunlukla iyi huylu doğumsal oluşumlardır; ancak hava yolu basısı, enfeksiyon ve diğer komplikasyonlara neden olabilir. Özellikle bebek ve çocuklarda belirgin solunum sıkıntısı, morarma, stridor, hızla kötüleşen nefes darlığı veya genel durum bozukluğu gelişmesi durumunda acil tıbbi değerlendirme gerekir.
MAKALE BİLGİLERİ
İlk Yayın Tarihi: 07.11.2026
Son Güncelleme Tarihi: 07.11.2026
Editör: Özel Adana Ortadoğu Hastanesi – Kurumsal İçerik Ekibi
İçerik Yönetimi: Özel Adana Ortadoğu Hastanesi – Bilgi İşlem Müdürlüğü
İletişim: 0322 400 01 01
