Kardiyoloji

Kardiyoloji Nedir? Hangi Hastalıklara Bakar, Tanı ve Tedavi Yöntemleri Nelerdir?

Kardiyoloji, kalp ve dolaşım sistemi hastalıklarının tanı, tedavi ve takibiyle ilgilenen tıp dalıdır. Koroner arter hastalığı, kalp ritim bozuklukları, kalp yetmezliği, hipertansiyon ve kalp kapak hastalıkları kardiyolojinin başlıca çalışma alanları arasında yer alır. Göğüs ağrısı, çarpıntı, nefes darlığı, bayılma ve çabuk yorulma gibi belirtiler kardiyolojik değerlendirme gerektirebilir.

Özel Adana Ortadoğu Hastanesi Kardiyoloji Bölümünde kalp ve damar hastalıklarının değerlendirilmesi, tanı süreçleri, uygun tedavi yöntemlerinin belirlenmesi ve hastaların takibi kardiyoloji uzmanları tarafından yürütülmektedir. Tanı ve tedavi planlamasında hastanın yakınmaları, tıbbi geçmişi, eşlik eden hastalıkları, risk faktörleri ve tetkik sonuçları birlikte değerlendirilir.

Kalp hastalıklarının bir bölümü belirgin yakınmalarla ortaya çıkarken bazıları uzun süre belirti vermeden ilerleyebilir. Bu nedenle kardiyolojik değerlendirme yalnızca mevcut şikâyetlerin araştırılmasını değil, kalp ve damar sağlığını etkileyen risk faktörlerinin belirlenmesini de kapsar.

İçindekiler

• Kardiyoloji Nedir?
• Kardiyoloji Neye Bakar?
• Kardiyoloji Hangi Hastalıklarla İlgilenir?
• Kalp Hastalıklarının Belirtileri Nelerdir?
• Hangi Durumlarda Kardiyoloji Bölümüne Başvurulmalıdır?
• Kardiyoloji Muayenesi Nasıl Yapılır?
• Kardiyolojide Kullanılan Tanı Yöntemleri Nelerdir?
• Kardiyoloji Bölümünde Hangi Tedavi Yöntemleri Uygulanır?
• Girişimsel Kardiyoloji Nedir?
• Koruyucu Kardiyoloji ve Kalp Sağlığı
• Kardiyoloji Kontrolleri Kimler İçin Önemlidir?
• Kardiyoloji ile Kalp ve Damar Cerrahisi Arasındaki Fark Nedir?
• Adana Ortadoğu Hastanesi Kardiyoloji Bölümü
• Kardiyoloji Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

Kardiyoloji Nedir?

Kardiyoloji, kalbin yapısını, işlevlerini ve dolaşım sistemiyle ilişkili hastalıkları inceleyen iç hastalıkları yan dalıdır. Kalp kası, kalp kapakları, kalbin elektriksel ileti sistemi ve kalbi besleyen koroner damarlar kardiyolojinin temel inceleme alanlarını oluşturur.

Kalbin temel görevi, oksijen ve besin maddelerini içeren kanın vücut dokularına ulaşmasını sağlamaktır. Bu işlevin bozulması yalnızca kalbi değil, beyin, böbrekler, akciğerler ve diğer organ sistemlerini de etkileyebilir.

Kardiyoloji uzmanları, kalp hastalıklarının değerlendirilmesinde fizik muayene ve laboratuvar incelemelerinin yanı sıra elektrokardiyografi, ekokardiyografi, ritim takibi ve kardiyak görüntüleme yöntemlerinden yararlanabilir.

Kardiyolojik hastalıkların yönetiminde ilaç tedavileri, yaşam tarzı düzenlemeleri, girişimsel işlemler ve gerektiğinde cerrahi değerlendirme birlikte ele alınabilir.

Kardiyoloji Uzmanı Ne İş Yapar?

Kardiyoloji uzmanı, kalp ve dolaşım sistemiyle ilişkili hastalıkların tanısını koyan, tedavi planlayan ve hastaların klinik takibini gerçekleştiren hekimdir.

Kardiyoloji uzmanının görevleri arasında göğüs ağrısı, çarpıntı ve nefes darlığı gibi yakınmaların değerlendirilmesi; hipertansiyon, kalp yetmezliği ve ritim bozukluklarının takip edilmesi; kardiyovasküler risk faktörlerinin belirlenmesi ve gerekli durumlarda ileri tetkiklerin planlanması bulunur.

Kardiyoloji uzmanları, eğitimleri ve yetkinlikleri kapsamında koroner anjiyografi, koroner girişimler, kalp pili uygulamaları ve bazı yapısal kalp hastalığı işlemlerinde de görev alabilir.

Kardiyoloji Neye Bakar?

Kardiyoloji; kalp kası, kalp kapakları, koroner damarlar, kalbin elektriksel ileti sistemi ve dolaşım sistemiyle ilişkili birçok hastalığın değerlendirilmesiyle ilgilenir.

Kardiyoloji bölümünün başlıca çalışma alanları şunlardır:

• Koroner arter hastalığı ve kalp damarlarında daralma
• Kalp krizi ve akut koroner sendromlar
• Kalp yetmezliği
• Kalp ritim bozuklukları
• Hipertansiyon
• Kalp kapak hastalıkları
• Kardiyomiyopatiler
• Kalp kası ve kalp zarı hastalıkları
• Erişkinlerde doğuştan gelen kalp hastalıkları
• Aort ve bazı damar hastalıklarının kardiyovasküler değerlendirmesi
• Kalp hastalıklarına ilişkin risk faktörlerinin yönetimi

Kardiyoloji yalnızca hastalık ortaya çıktıktan sonraki tedavi süreciyle sınırlı değildir. Diyabet, kolesterol yüksekliği, sigara kullanımı, obezite, hareketsizlik ve ailede erken yaşta kalp hastalığı bulunması gibi faktörlerin değerlendirilmesi de kardiyovasküler korunmanın önemli bir parçasıdır.

Kardiyoloji Hangi Hastalıklarla İlgilenir?

Kardiyoloji bölümünde değerlendirilen hastalıklar, kalbin farklı yapılarını ve işlevlerini etkileyebilir. Bazı hastalıklar koroner damarlarda gelişirken bazıları kalp kasını, kapakları veya elektriksel ileti sistemini ilgilendirir.

Koroner Arter Hastalığı

Koroner arter hastalığı, kalp kasını besleyen koroner damarlarda çoğunlukla ateroskleroz nedeniyle daralma veya tıkanıklık gelişmesidir. Damar duvarında biriken aterosklerotik plaklar, kalp kasına ulaşan kan akımını azaltabilir.

Hastalık efor sırasında göğüste baskı, sıkışma, yanma veya ağrı şeklinde belirti verebilir. Bazı kişilerde nefes darlığı, çabuk yorulma veya göğüs ağrısı olmaksızın farklı yakınmalar görülebilir.

Tanıda hastanın klinik özelliklerine göre EKG, ekokardiyografi, fonksiyonel testler, koroner BT anjiyografi veya invaziv koroner anjiyografi kullanılabilir.

Tedavi; risk faktörlerinin kontrolü, ilaçlar ve uygun hastalarda koroner girişim veya cerrahi seçenekleri kapsayabilir.

Kalp Krizi (Miyokard Enfarktüsü)

Kalp krizi, kalp kasının bir bölümüne yeterli kan ulaşmaması sonucunda kalp kası hücrelerinde hasar gelişmesidir. En sık nedenlerden biri koroner arterdeki aterosklerotik plağın yırtılması veya aşınması sonrasında pıhtı oluşmasıdır.

Göğüste baskı veya sıkışma, kollara, sırta ya da çeneye yayılan ağrı, nefes darlığı, soğuk terleme ve bulantı kalp krizinin belirtileri arasında yer alabilir.

Kalp krizi acil tıbbi değerlendirme gerektirir. Tanıda EKG, kardiyak troponin ölçümü ve gerekli görülen diğer incelemeler kullanılır. Tedavi yaklaşımı kalp krizinin türüne, hastanın durumuna ve koroner damar bulgularına göre belirlenir.

Kalp Yetmezliği

Kalp yetmezliği, kalbin vücudun gereksinimlerini karşılayacak şekilde kan pompalama veya dolma işlevinde yetersizlik gelişmesiyle ilişkili klinik bir sendromdur.

Nefes darlığı, efor kapasitesinde azalma, halsizlik, bacaklarda şişlik ve gece yatarken nefes almakta zorlanma görülebilir.

Kalp yetmezliğinin nedenleri arasında koroner arter hastalığı, uzun süreli hipertansiyon, kalp kapak hastalıkları ve kalp kası hastalıkları bulunabilir.

Tanı sürecinde ekokardiyografi, EKG, kan testleri ve gerektiğinde ileri görüntüleme yöntemlerinden yararlanılır. Tedavide hastalığın türüne göre ilaçlar, yaşam tarzı düzenlemeleri, cihaz tedavileri ve seçilmiş hastalarda girişimsel yöntemler değerlendirilebilir.

Kalp Ritim Bozuklukları (Aritmiler)

Kalp ritim bozuklukları veya aritmiler, kalbin normal elektriksel ileti düzeninde değişiklik meydana gelmesi sonucunda kalp atımlarının normalden hızlı, yavaş veya düzensiz olmasıdır.

Ritim bozuklukları çarpıntı, baş dönmesi, halsizlik, nefes darlığı ve bayılma gibi belirtilerle ortaya çıkabilir. Bazı ritim bozuklukları ise belirti vermeden saptanabilir.

Atriyal fibrilasyon, supraventriküler taşikardi, ventriküler taşikardi ve bradikardi farklı aritmi türleri arasında yer alır.

Tanıda EKG, Holter monitörizasyonu ve uygun hastalarda elektrofizyolojik inceleme kullanılabilir. Tedavi, ritim bozukluğunun türüne göre ilaç, kateter ablasyonu veya kalp pili gibi yöntemleri içerebilir.

Kalp Kapak Hastalıkları

Kalpte bulunan dört kapak, kanın doğru yönde ilerlemesine yardımcı olur. Kapaklarda daralma veya yetersizlik gelişmesi, kalbin çalışma yükünü artırabilir.

Aort darlığı, mitral yetersizlik, mitral darlık ve triküspit yetersizlik başlıca kalp kapak hastalıklarıdır.

Hastalar uzun süre belirti göstermeyebilir. İlerleyen dönemlerde nefes darlığı, çabuk yorulma, çarpıntı, göğüs ağrısı veya bayılma ortaya çıkabilir.

Kalp kapak hastalıklarının değerlendirilmesinde ekokardiyografi temel görüntüleme yöntemlerinden biridir. Tedavi kararı kapak hastalığının derecesine, belirtilere, kalp fonksiyonlarına ve hastanın genel durumuna göre verilir.

Hipertansiyon (Yüksek Tansiyon)

Hipertansiyon, kan basıncının sürekli olarak normal kabul edilen değerlerin üzerinde seyretmesidir. Uzun süre kontrol altında tutulmayan yüksek tansiyon kalp, beyin, böbrek ve damar sistemini etkileyebilir.

Hipertansiyon çoğu zaman belirgin bir yakınmaya neden olmaz. Bu nedenle tanıda uygun teknikle yapılan tekrarlı kan basıncı ölçümleri önemlidir.

Gerektiğinde evde tansiyon takibi veya 24 saatlik ambulatuvar kan basıncı monitörizasyonu kullanılabilir.

Tedavide beslenme düzeni, fiziksel aktivite, kilo yönetimi, tuz tüketiminin azaltılması ve uygun ilaç tedavileri birlikte değerlendirilir.

Kardiyomiyopatiler

Kardiyomiyopatiler, kalp kasının yapısını veya işlevini etkileyen hastalık grubudur. Dilate, hipertrofik ve restriktif kardiyomiyopati farklı türler arasında yer alır.

Bu hastalıklar genetik nedenlerle, başka hastalıkların etkisiyle veya nedeni belirlenemeyen durumlarda gelişebilir.

Nefes darlığı, çarpıntı, göğüs ağrısı, bayılma ve efor kapasitesinde azalma görülebilir. Tanıda ekokardiyografi, kardiyak MR ve gerekli hastalarda genetik değerlendirme kullanılabilir.

Kalp Kası ve Kalp Zarı Hastalıkları

Miyokardit, kalp kasında iltihabi süreç gelişmesiyle ilişkili bir hastalıktır. Perikardit ise kalbi çevreleyen zarın iltihaplanmasıdır.

Bu hastalıklarda göğüs ağrısı, çarpıntı, halsizlik ve nefes darlığı gibi belirtiler görülebilir.

Tanıda klinik değerlendirme, EKG, kan testleri, ekokardiyografi ve uygun hastalarda kardiyak MR kullanılabilir.

Tedavi, hastalığın nedenine ve klinik ağırlığına göre planlanır.

Erişkinlerde Doğuştan Gelen Kalp Hastalıkları

Doğuştan gelen kalp hastalıkları, kalbin veya büyük damarların yapısal gelişimi sırasında ortaya çıkan anomalilerdir.

Atriyal septal defekt (ASD), ventriküler septal defekt (VSD) ve patent duktus arteriozus (PDA) bu hastalıklar arasında yer alır.

Bazı doğumsal kalp hastalıkları çocukluk döneminde tanı alırken bazıları erişkin yaşta fark edilebilir. Hastalığın türüne göre takip, ilaç tedavisi, kateter yoluyla kapatma veya cerrahi tedavi gerekebilir.

Erişkin doğumsal kalp hastalıklarında değerlendirme, gerektiğinde bu alanda deneyimli merkezlerle birlikte yürütülür.

Kalp Hastalıklarının Belirtileri Nelerdir?

Kalp hastalıklarının belirtileri, hastalığın türüne ve kişinin klinik durumuna göre değişebilir. Aynı belirti farklı kalp hastalıklarında görülebileceği gibi kalp dışı nedenlerle de ortaya çıkabilir.

Göğüs Ağrısı ve Göğüste Baskı Hissi

Göğüs ağrısı, koroner arter hastalığı dahil çeşitli kardiyovasküler hastalıklarla ilişkili olabilir.

Kalp kaynaklı ağrı göğüs ortasında baskı, sıkışma veya ağırlık şeklinde hissedilebilir. Kollara, boyna, çeneye, sırta veya üst karın bölgesine yayılabilir.

Ancak her göğüs ağrısı kalp hastalığına bağlı değildir. Kas-iskelet sistemi, akciğer ve sindirim sistemi hastalıkları da göğüs ağrısına neden olabilir.

Çarpıntı ve Düzensiz Kalp Atışı

Çarpıntı, kişinin kalp atımlarını normalden daha belirgin, hızlı veya düzensiz hissetmesidir.

Stres, kafein tüketimi, kansızlık, tiroit hastalıkları ve bazı ilaçlar çarpıntıya neden olabilir. Bununla birlikte çarpıntı ritim bozukluklarının da belirtisi olabilir.

Tekrarlayan, uzun süren veya bayılma ve göğüs ağrısıyla birlikte görülen çarpıntıların değerlendirilmesi önemlidir.

Nefes Darlığı

Nefes darlığı, kalp yetmezliği, kapak hastalıkları ve koroner arter hastalığı gibi durumlarda ortaya çıkabilir.

Özellikle daha önce rahatlıkla yapılabilen günlük aktivitelerde nefes darlığı gelişmesi, yatarken nefes almakta zorlanma veya gece nefes darlığıyla uyanma kardiyolojik değerlendirme gerektirebilir.

Nefes darlığının akciğer hastalıkları, kansızlık ve başka nedenlerle de ilişkili olabileceği unutulmamalıdır.

Çabuk Yorulma ve Efor Kapasitesinde Azalma

Günlük aktivitelerde beklenenden erken yorulma, merdiven çıkarken zorlanma veya fiziksel dayanıklılıkta belirgin azalma bazı kalp hastalıklarının belirtisi olabilir.

Ancak bu yakınmalar tek başına kalp hastalığını göstermez. Klinik değerlendirme ile olası nedenler araştırılır.

Bayılma ve Baş Dönmesi

Bayılma, beyne ulaşan kan akımının geçici olarak azalmasıyla ortaya çıkabilen kısa süreli bilinç kaybıdır.

Bazı ritim bozuklukları, ciddi kapak hastalıkları ve dolaşım sistemi sorunları bayılmaya neden olabilir.

Özellikle efor sırasında gelişen, çarpıntıyla birlikte ortaya çıkan veya tekrarlayan bayılmalar kardiyolojik açıdan önem taşır.

Bacaklarda ve Ayak Bileklerinde Şişlik

Bacaklarda ve ayak bileklerinde şişlik, kalp yetmezliğinde görülebilen belirtilerden biridir.

Bununla birlikte böbrek hastalıkları, toplardamar sorunları, bazı ilaçlar ve başka hastalıklar da ödem oluşturabilir.

Şişliğin nedeni, hastanın diğer belirtileri ve muayene bulgularıyla birlikte değerlendirilir.

Hangi Kalp Belirtileri Acil Durum Olabilir?

Aşağıdaki belirtiler acil tıbbi değerlendirme gerektirebilir:

• Yeni başlayan, şiddetli veya devam eden göğüs ağrısı
• Göğüste baskıyla birlikte soğuk terleme, bulantı veya nefes darlığı
• Ani başlayan ciddi nefes darlığı
• Bilinç kaybı veya açıklanamayan bayılma
• Çarpıntıyla birlikte göğüs ağrısı, bayılma veya belirgin halsizlik
• Ani konuşma bozukluğu, yüzde kayma veya kol ve bacakta güç kaybı

Bu belirtiler kalp krizi, ciddi ritim bozukluğu, inme veya başka acil hastalıklarla ilişkili olabilir. Böyle bir durumda 112 Acil Çağrı Merkezi aranmalıdır. Acil belirtiler varsa poliklinik randevusu beklenmemelidir.

Hangi Durumlarda Kardiyoloji Bölümüne Başvurulmalıdır?

Kardiyoloji değerlendirmesi yalnızca belirgin kalp hastalığı bulunan kişiler için gerekli değildir. Kalp hastalığını düşündüren yakınmaların araştırılması, mevcut hastalıkların takibi ve kardiyovasküler risklerin değerlendirilmesi de kardiyolojinin çalışma alanındadır.

Aşağıdaki durumlarda kardiyoloji değerlendirmesi gündeme gelebilir:

• Tekrarlayan göğüs ağrısı veya eforla ortaya çıkan göğüste baskı
• Sık çarpıntı veya düzensiz kalp atışı
• Nedeni açıklanamayan nefes darlığı
• Bayılma veya tekrarlayan baş dönmesi
• Kontrol altına alınamayan hipertansiyon
• Bilinen koroner arter veya kalp kapak hastalığı
• Kalp yetmezliği tanısı
• Ailede erken yaşta kalp hastalığı veya ani kardiyak ölüm öyküsü
• Kardiyovasküler riski artıran birden fazla hastalığın bulunması

Başvuru gerekliliği ve değerlendirme sıklığı kişinin yaşı, belirtileri, tıbbi geçmişi ve risk faktörlerine göre değişir.

Kardiyoloji Muayenesi Nasıl Yapılır?

Kardiyoloji muayenesi, hastanın şikâyetlerinin ve kardiyovasküler risk faktörlerinin değerlendirilmesiyle başlar. Muayenenin amacı belirtilerin olası nedenlerini araştırmak, kalp ve dolaşım sistemi hakkında bilgi edinmek ve gerekli tetkikleri belirlemektir.

Hasta Öyküsünün Alınması

Muayene sırasında hastanın göğüs ağrısı, çarpıntı, nefes darlığı, bayılma veya diğer yakınmaları sorgulanır.

Şikâyetlerin ne zaman başladığı, ne kadar sürdüğü, hangi durumlarda ortaya çıktığı ve hangi faktörlerle değiştiği değerlendirilir.

Daha önce geçirilmiş kalp hastalıkları, kullanılan ilaçlar, sigara kullanımı, aile öyküsü, diyabet ve hipertansiyon gibi bilgiler de klinik değerlendirmeye dahil edilir.

Fizik Muayene ve Kan Basıncı Ölçümü

Fizik muayenede kalp ve akciğer sesleri dinlenebilir; nabız, kan basıncı ve dolaşım sistemi bulguları değerlendirilebilir.

Kalp üfürümleri, ritim düzensizlikleri, bacaklarda ödem ve diğer bulgular bazı hastalıklar hakkında ön bilgi sağlayabilir.

Kardiyolojik Tetkiklerin Planlanması

Muayene sonucunda her hastaya aynı tetkikler uygulanmaz.

Hastanın belirtileri ve risk durumuna göre EKG, ekokardiyografi, kan testleri, Holter, efor testi veya ileri kardiyak görüntüleme yöntemleri istenebilir.

Tetkik sonuçları klinik bulgularla birlikte değerlendirilerek takip veya tedavi planı oluşturulur.

Kardiyolojide Kullanılan Tanı Yöntemleri Nelerdir?

Kardiyolojik tanı yöntemleri, kalbin elektriksel aktivitesinin, yapısının, pompalama işlevinin ve koroner dolaşımının değerlendirilmesini sağlar.

Hangi tetkikin kullanılacağı, araştırılan hastalığa ve hastanın klinik özelliklerine bağlıdır.

Elektrokardiyografi (EKG)

Elektrokardiyografi, kalbin elektriksel aktivitesini cilt üzerine yerleştirilen elektrotlar aracılığıyla kaydeden bir incelemedir.

EKG ile kalp ritmi, kalp hızı, ileti bozuklukları ve bazı kalp hastalıklarına ilişkin bulgular değerlendirilebilir.

İşlem kısa sürer ve vücuda elektrik verilmesini gerektirmez. Ancak normal bir EKG sonucu bütün kalp hastalıklarını dışlamaz.

Ekokardiyografi (EKO)

Ekokardiyografi, ultrason dalgaları kullanılarak kalbin yapısının ve işlevlerinin görüntülenmesidir.

Bu yöntemle kalp boşlukları, kalp kasının kasılma işlevi, kapak hareketleri ve kalp içindeki kan akımı değerlendirilebilir.

Ekokardiyografi özellikle kalp yetmezliği, kapak hastalıkları, kardiyomiyopatiler ve bazı doğumsal kalp hastalıklarının değerlendirilmesinde kullanılır.

Standart transtorasik ekokardiyografi iyonlaştırıcı radyasyon içermez.

Transözofageal Ekokardiyografi (TEE)

Transözofageal ekokardiyografi, yemek borusuna ilerletilen özel bir ultrason probu aracılığıyla kalbin daha ayrıntılı görüntülenmesini sağlayan yöntemdir.

Özellikle kalp kapakları, kalp içi pıhtılar ve bazı yapısal kalp hastalıklarının değerlendirilmesinde kullanılabilir.

TEE öncesinde açlık, kullanılan ilaçlar ve işlemin güvenliği açısından gerekli değerlendirmeler yapılır. İşlem sırasında boğazın uyuşturulması ve uygun hastalarda sedasyon gerekebilir.

Efor Testi

Efor testi, kişinin fiziksel aktivite sırasında kalp hızı, kan basıncı, EKG değişiklikleri ve belirtilerinin izlenmesini sağlayan incelemedir.

Genellikle koşu bandı veya egzersiz bisikleti kullanılarak gerçekleştirilir.

Efor testi her hasta için uygun değildir ve koroner arter hastalığının değerlendirilmesinde tek başına kesin tanı yöntemi olarak kabul edilmez.

Testin gerekliliği hastanın klinik durumuna göre belirlenir.

Stres Ekokardiyografi

Stres ekokardiyografi, egzersiz veya uygun ilaçlarla kalbin çalışma yükü artırıldığında kalp kasının kasılma hareketlerinin ultrasonla değerlendirilmesidir.

Özellikle kalp kasına yeterli kan ulaşıp ulaşmadığının araştırılmasında ve bazı kapak hastalıklarının değerlendirilmesinde kullanılabilir.

Ritim Holter

Ritim Holter, kalbin elektriksel aktivitesinin günlük yaşam sırasında belirli bir süre boyunca kaydedilmesini sağlayan taşınabilir izleme sistemidir.

Genellikle 24 veya 48 saatlik kayıtlar kullanılsa da klinik gereksinime göre daha uzun süreli monitörizasyon yöntemleri tercih edilebilir.

Aralıklı çarpıntı, ritim düzensizliği, bayılma ve bazı iletim bozukluklarının değerlendirilmesinde yararlanılır.

Tansiyon Holter

Tansiyon Holter, kan basıncının günlük yaşam ve uyku sırasında otomatik olarak ölçülmesini sağlayan ambulatuvar izleme yöntemidir.

Beyaz önlük hipertansiyonu, maskeli hipertansiyon ve gün içindeki kan basıncı değişikliklerinin değerlendirilmesinde kullanılabilir.

Koroner BT Anjiyografi

Koroner BT anjiyografi, bilgisayarlı tomografi ve damar içi kontrast madde kullanılarak kalbi besleyen koroner arterlerin görüntülenmesini sağlayan, kateter gerektirmeyen bir incelemedir.

Koroner damarlardaki aterosklerotik plakların ve daralmaların değerlendirilmesinde kullanılabilir.

Tetkik öncesinde kalp hızı, böbrek fonksiyonları, kontrast maddeyle ilişkili riskler ve diğer klinik özellikler değerlendirilir. Bazı hastalarda kalp hızını düzenlemek için ilaç kullanılması gerekebilir.

Koroner BT anjiyografi her hasta için uygun olmayabilir ve gerektiğinde başka tanı yöntemleri tercih edilebilir.

Koroner Anjiyografi

Koroner anjiyografi, koroner damarların kateter aracılığıyla kontrast madde verilerek X-ışını altında görüntülenmesini sağlayan invaziv bir işlemdir.

Genellikle el bileği veya kasık bölgesindeki bir atardamardan damar sistemine girilerek gerçekleştirilir.

Koroner anjiyografi sırasında damarlardaki daralma ve tıkanıklıklar değerlendirilebilir. Klinik olarak gerekli ve uygun görülen durumlarda aynı seansta balon veya stent işlemi de yapılabilir.

İnvaziv bir işlem olduğundan kanama, damar yaralanması, kontrast maddeye bağlı sorunlar ve diğer komplikasyon riskleri hastaya göre değerlendirilir.

Kardiyak Manyetik Rezonans (Kardiyak MR)

Kardiyak MR, manyetik alan ve radyo dalgaları kullanılarak kalbin yapısını, işlevini ve bazı doku özelliklerini değerlendiren görüntüleme yöntemidir.

Kardiyomiyopatiler, miyokardit, kalp kasında skar dokusu ve bazı doğumsal kalp hastalıklarının incelenmesinde kullanılabilir.

Kardiyak MR iyonlaştırıcı radyasyon içermez. Ancak bazı implantlar, cihazlar ve kontrast madde kullanımı açısından ön değerlendirme gerekebilir.

Elektrofizyolojik Çalışma (EPS)

Elektrofizyolojik çalışma, kalbin elektriksel ileti sisteminin kateterler yardımıyla değerlendirilmesini sağlayan invaziv incelemedir.

Bazı ritim bozukluklarının kaynağını ve mekanizmasını belirlemek amacıyla yapılabilir. Uygun hastalarda aynı işlem sırasında kateter ablasyonu gerçekleştirilebilir.

Tilt Testi

Tilt testi, bazı bayılma ve tansiyon düzenleme bozukluklarının değerlendirilmesinde kullanılan bir incelemedir.

Hasta özel bir masada belirli açılara getirilirken kalp hızı, kan basıncı ve belirtiler izlenir.

Testin gerekli olup olmadığı bayılmanın özelliklerine ve klinik değerlendirmeye göre belirlenir.

Kardiyoloji Bölümünde Hangi Tedavi Yöntemleri Uygulanır?

Kardiyolojik tedavi, hastalığın türüne, şiddetine, hastanın belirtilerine ve eşlik eden sağlık sorunlarına göre planlanır.

Tedavi seçenekleri yaşam tarzı düzenlemeleri, ilaç tedavileri, girişimsel işlemler, kalp ritmini düzenleyen cihazlar ve gerektiğinde cerrahi yaklaşımları kapsayabilir.

İlaç Tedavileri

Kalp hastalıklarında kullanılan ilaçlar, hastalığın türüne göre farklı amaçlarla reçete edilir.

Kan basıncının kontrolü, kolesterol düzeylerinin düzenlenmesi, kalp hızının yönetimi, kalp yetmezliği belirtilerinin azaltılması ve pıhtı oluşumuyla ilişkili risklerin yönetimi ilaç tedavisinin amaçları arasında bulunabilir.

İlaçların türü, dozu ve kullanım süresi kişiye özel belirlenir. Kalp ilaçlarının hekim değerlendirmesi olmadan kesilmesi veya dozlarının değiştirilmesi uygun değildir.

Koroner Balon ve Stent Tedavisi

Koroner balon anjiyoplasti ve stent uygulaması, uygun hastalarda koroner arterlerdeki daralma veya tıkanıklıkların kateter yoluyla tedavisinde kullanılan yöntemlerdir.

Balon uygulamasıyla damar içindeki dar bölge genişletilebilir. Stent ise damarın açık kalmasına destek olmak amacıyla yerleştirilen metal ağ yapısındaki tıbbi cihazdır.

Her koroner darlık stent gerektirmez. Tedavi kararı hastanın belirtileri, damar anatomisi, iskemi bulguları ve genel klinik durumuna göre verilir.

Kalp Ritmini Düzenleyen Tedaviler

Ritim bozukluklarının tedavisinde ilaçlar, kateter ablasyonu ve bazı hastalarda implante edilebilir cihazlar kullanılabilir.

Tedavi seçimi aritminin türüne, belirtilere, kalp hastalığı bulunup bulunmadığına ve komplikasyon riskine bağlıdır.

Kalp Pili Uygulamaları

Kalp pili, belirli ritim ve ileti bozukluklarında kalbin uygun hızda çalışmasına yardımcı olan elektronik bir cihazdır.

Bazı hastalarda kalıcı kalp pili, implante edilebilir kardiyoverter defibrilatör (ICD) veya kardiyak resenkronizasyon tedavisi (CRT) gibi cihazlar kullanılabilir.

Cihaz seçimi hastanın ritim bozukluğuna, kalp fonksiyonlarına ve ilgili klinik kriterlere göre belirlenir.

Kalp Yetmezliği Tedavisi

Kalp yetmezliğinde tedavi, kalbin pompalama işlevi, hastalığın nedeni ve hastanın klinik durumuna göre düzenlenir.

İlaç tedavileri, sıvı dengesinin yönetimi, eşlik eden hastalıkların kontrolü, uygun hastalarda cihaz tedavileri ve ileri kalp yetmezliği yaklaşımları değerlendirilebilir.

Düzenli takip, belirtilerdeki değişikliklerin izlenmesi ve tedavinin gerektiğinde yeniden düzenlenmesi önem taşır.

Girişimsel Kardiyoloji Nedir?

Girişimsel kardiyoloji, bazı kalp ve damar hastalıklarının kateter temelli yöntemlerle tanı ve tedavisini kapsayan kardiyoloji alanıdır.

Bu işlemlerde çoğunlukla el bileği veya kasık bölgesindeki damarlardan giriş yapılarak özel kateterler kalbe ya da ilgili damarlara ilerletilir.

Girişimsel yöntemler bazı hastalarda açık kalp cerrahisine alternatif oluşturabilir. Ancak her hastalık veya hasta için uygun değildir. Tedavi seçiminde hastalığın anatomik özellikleri, işlem riskleri, beklenen klinik yarar ve diğer seçenekler değerlendirilir.

Kompleks Koroner Girişimler

Kompleks koroner girişimler, damar yapısının veya lezyonun özellikleri nedeniyle teknik açıdan daha ayrıntılı planlama gerektiren koroner işlemlerdir.

Yoğun kalsifikasyon, damar çatallanma bölgelerindeki darlıklar, uzun lezyonlar ve kronik total tıkanıklıklar bu gruba girebilir.

Bazı işlemlerde damar içi ultrason (IVUS), optik koherens tomografi (OCT) veya koroner fizyolojik ölçümler kullanılabilir.

Kronik Total Oklüzyon (CTO) Tedavisi

Kronik total oklüzyon, koroner arterin uzun süredir tamamen tıkalı olması durumudur.

CTO girişimleri özel teller, kateterler ve teknikler kullanılarak tıkalı damarın yeniden açılmasının amaçlandığı işlemlerdir.

Her CTO lezyonuna girişim uygulanması gerekmez. Tedavi kararı belirtiler, kalp kasının durumu, diğer damarların özellikleri ve işlemin olası yarar ve risklerine göre verilir.

Kateter Ablasyonu

Kateter ablasyonu, bazı ritim bozukluklarına neden olan elektriksel odakların veya ileti yollarının kateter aracılığıyla hedeflenmesini sağlayan tedavi yöntemidir.

Radyofrekans enerjisi, kriyoablasyon veya uygun durumlarda diğer enerji yöntemleri kullanılabilir.

Supraventriküler taşikardi, atriyal fibrilasyon ve bazı ventriküler aritmilerde ablasyon değerlendirilebilir.

Başarı oranı ve tekrarlama riski aritminin türüne, hastanın özelliklerine ve kullanılan yönteme göre değişir.

Kalp Kapak Hastalıklarında Kateter Temelli İşlemler

Bazı kalp kapak hastalıklarında açık cerrahi dışında kateter temelli tedavi seçenekleri bulunmaktadır.

TAVI (Transkateter Aort Kapak İmplantasyonu): Belirli aort kapak hastalarında, uygun anatomik ve klinik koşullarda kateter yoluyla yeni bir aort kapağının yerleştirilmesini sağlayan işlemdir.

MitraClip ve diğer mitral transkateter onarım yöntemleri: Seçilmiş mitral kapak yetersizliği hastalarında kapak yaprakçıklarının kateter aracılığıyla birbirine yaklaştırılması prensibine dayanır.

Triküspit kapak girişimleri: Uygun hastalarda ciddi triküspit yetersizliğinin kateter temelli yöntemlerle tedavisine yönelik seçenekleri kapsar.

Balon valvüloplasti: Belirli kapak darlıklarında balon yardımıyla kapak açıklığının genişletilmesini amaçlayan işlemdir.

Bu işlemlerin uygunluğu, kapak hastalığının türü ve derecesi, kalbin anatomik özellikleri ve hastanın genel risk durumu dikkate alınarak değerlendirilir.

ASD, VSD ve PDA Kapatma İşlemleri

ASD, VSD ve PDA, doğuştan gelen farklı yapısal kalp anomalileridir.

Uygun anatomik özelliklere sahip bazı hastalarda bu açıklıkların veya damar bağlantılarının kateter yoluyla kapatılması mümkün olabilir.

Her doğumsal kalp hastalığında kateterle kapatma uygun değildir. Tedavi seçimi açıklığın büyüklüğü, konumu, kalp boşlukları üzerindeki etkileri ve akciğer dolaşımının durumu gibi faktörlere göre belirlenir.

Paravalvüler Kaçak Kapatma

Paravalvüler kaçak, protez kalp kapağının çevresinden kan sızması durumudur.

Klinik olarak önemli bazı kaçaklarda kateter yoluyla kapatma işlemleri değerlendirilebilir. Tedavi seçimi kaçağın özelliklerine, belirtilere ve hastanın genel durumuna göre yapılır.

Renal Denervasyon

Renal denervasyon, belirli hipertansiyon hastalarında böbrek atardamarlarının çevresindeki sempatik sinir aktivitesini azaltmayı amaçlayan kateter temelli bir yöntemdir.

Standart hipertansiyon tedavisinin yerine geçen rutin bir uygulama değildir. Seçilmiş hastalarda, uygun merkezlerde ve ayrıntılı değerlendirme sonrasında gündeme gelebilir.

Koruyucu Kardiyoloji ve Kalp Sağlığı

Koruyucu kardiyoloji, kalp ve damar hastalıklarının gelişme riskini azaltmaya ve mevcut hastalıkların ilerlemesini önlemeye yönelik değerlendirme ve uygulamaları kapsar.

Kalp hastalıklarının oluşumunda yaş ve genetik özellikler gibi değiştirilemeyen faktörlerin yanı sıra yaşam tarzı ve metabolik hastalıklarla ilişkili değiştirilebilir risk faktörleri de rol oynar.

Kalp ve Damar Hastalıklarının Risk Faktörleri Nelerdir?

Başlıca kardiyovasküler risk faktörleri şunlardır:

• Yüksek tansiyon
• LDL kolesterol yüksekliği ve diğer lipid bozuklukları
• Diyabet
• Sigara ve tütün kullanımı
• Obezite
• Fiziksel hareketsizlik
• Sağlıksız beslenme alışkanlıkları
• Kronik böbrek hastalığı
• Ailede erken yaşta kalp ve damar hastalığı bulunması
• İleri yaş

Risk faktörlerinin birlikte bulunması, toplam kardiyovasküler riski artırabilir. Bu nedenle değerlendirmede tek bir laboratuvar sonucuna değil, kişinin genel risk profiline bakılır.

Kalp Sağlığını Korumak İçin Nelere Dikkat Edilmelidir?

Kalp ve damar sağlığının korunmasında sigara kullanılmaması, dengeli beslenme, düzenli fiziksel aktivite, yeterli uyku ve kronik hastalıkların kontrol altında tutulması önemlidir.

Beslenmede sebze, meyve, tam tahıl, baklagil ve uygun yağ kaynaklarına yer verilmesi; aşırı tuz, trans yağ ve yüksek miktarda işlenmiş gıda tüketiminden kaçınılması önerilir.

Fiziksel aktivite düzeyi kişinin yaşına, mevcut hastalıklarına ve fonksiyonel kapasitesine göre planlanmalıdır.

Hipertansiyon, diyabet veya kalp hastalığı bulunan kişilerde yaşam tarzı değişiklikleri mevcut tıbbi tedavinin yerine geçmez; tedavi planının bir parçasını oluşturur.

Kardiyoloji Kontrolleri Kimler İçin Önemlidir?

Kardiyolojik değerlendirme gereksinimi kişiden kişiye değişir. Her bireyin aynı yaşta, aynı sıklıkta veya aynı tetkiklerle kontrol edilmesi gerekli değildir.

Özellikle aşağıdaki gruplarda kardiyovasküler riskin değerlendirilmesi önem taşıyabilir.

Ailesinde Erken Yaşta Kalp Hastalığı Bulunanlar

Birinci derece akrabalarda erken yaşta koroner arter hastalığı veya ani kardiyak ölüm öyküsü bulunması, kişinin kardiyovasküler risk değerlendirmesinde dikkate alınır.

Bazı kalıtsal kalp kası ve ritim hastalıklarında aile bireylerinin ayrıca değerlendirilmesi gerekebilir.

Hipertansiyon, Diyabet ve Kolesterol Yüksekliği Olanlar

Hipertansiyon, diyabet ve kolesterol yüksekliği gibi lipid bozuklukları kalp ve damar hastalıkları açısından önemli risk faktörleridir.

Bu hastalıklarda kan basıncı, kan şekeri, lipid düzeyleri ve diğer risk faktörlerinin takip edilmesi kardiyovasküler korunmanın bir parçasıdır.

Daha Önce Kalp Hastalığı Geçirenler

Kalp krizi, koroner stent uygulaması, kalp kapak hastalığı, ritim bozukluğu veya kalp yetmezliği öyküsü bulunan kişilerde takip planı hastalığın türüne göre belirlenir.

Takip sırasında belirtiler, ilaçların etkileri, olası yan etkiler ve gerekli tetkik sonuçları değerlendirilir.

Belirgin Kardiyovasküler Risk Faktörleri Bulunanlar

Sigara kullanımı, obezite, hareketsizlik, kronik böbrek hastalığı ve aile öyküsü gibi faktörler birlikte değerlendirildiğinde kişinin toplam kardiyovasküler riski belirlenebilir.

Belirti bulunmayan herkese rutin koroner BT anjiyografi veya invaziv koroner anjiyografi yapılması önerilmez. Tetkik seçimi klinik gerekliliğe dayanmalıdır.

Kardiyoloji ile Kalp ve Damar Cerrahisi Arasındaki Fark Nedir?

Kardiyoloji ve kalp ve damar cerrahisi, kalp ve dolaşım sistemi hastalıklarının değerlendirilmesi ve tedavisinde birbiriyle ilişkili iki ayrı uzmanlık alanıdır.

Kardiyoloji; kalp hastalıklarının tanısı, ilaç tedavisi, klinik takibi ve kateter temelli birçok girişimsel işlemi kapsar.

Kalp ve damar cerrahisi ise koroner bypass ameliyatı, cerrahi kapak onarımı veya değişimi, belirli aort ameliyatları ve diğer cerrahi damar işlemleriyle ilgilenir.

Bazı hastalıklarda ilaç tedavisi, girişimsel kardiyoloji ve cerrahi seçenekler arasında karar verilmesi gerekir. Özellikle kompleks koroner arter ve kapak hastalıklarında multidisipliner değerlendirme önem taşır.

Adana Ortadoğu Hastanesi Kardiyoloji Bölümü

Özel Adana Ortadoğu Hastanesi Kardiyoloji Bölümü, kalp ve dolaşım sistemi hastalıklarının tanı, tedavi ve takip süreçlerine yönelik sağlık hizmetleri sunmaktadır.

Kardiyolojik değerlendirmede hastanın şikâyetleri, tıbbi geçmişi, fizik muayene bulguları ve gerekli görülen tetkikler birlikte ele alınır.

Koroner arter hastalıkları, hipertansiyon, kalp ritim bozuklukları, kalp yetmezliği ve kalp kapak hastalıkları gibi kardiyolojinin temel çalışma alanlarında tanı ve takip süreçleri yürütülür.

Hastanın klinik gereksinimine göre laboratuvar incelemeleri, kardiyak görüntüleme yöntemleri ve ilgili uzmanlık alanlarının değerlendirmeleri tedavi planlamasına dahil edilebilir.

Kardiyoloji ile kalp ve damar cerrahisi, radyoloji, iç hastalıkları, nöroloji ve diğer tıbbi birimler arasındaki iş birliği, birden fazla organ sistemini etkileyen hastalıkların değerlendirilmesinde önem taşır.

Hastanemiz Seyhan ilçesinde, Ziyapaşa Mahallesi 67055. Sokak No:1 adresinde bulunmaktadır.

İletişim: 0322 400 01 01

Kardiyoloji Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

Kardiyolojiye hangi şikâyetlerle gidilir?

Göğüs ağrısı, çarpıntı, nefes darlığı, çabuk yorulma, bayılma ve düzensiz kalp atışı gibi yakınmalar kardiyolojik değerlendirme gerektirebilir. Ani veya şiddetli belirtilerde acil yardım alınmalıdır.

Kardiyoloji muayenesinde hangi testler yapılır?

Muayene sonrasında hastanın klinik durumuna göre EKG, ekokardiyografi, kan testleri, Holter, efor testi veya ileri görüntüleme yöntemleri kullanılabilir. Her hastaya aynı testler uygulanmaz.

EKG normal çıkarsa kalp hastalığı olmadığı anlaşılır mı?

Hayır. Normal EKG sonucu bütün kalp hastalıklarını dışlamaz. Bazı koroner damar hastalıkları, aralıklı ritim bozuklukları ve yapısal kalp hastalıkları EKG normal olsa bile bulunabilir.

Çarpıntı her zaman kalp hastalığı belirtisi midir?

Hayır. Çarpıntı stres, kafein, kansızlık, tiroit hastalıkları veya bazı ilaçlarla ilişkili olabilir. Ancak ritim bozuklukları da çarpıntıya neden olabileceğinden tekrarlayan yakınmalar değerlendirilmelidir.

Kalp damar tıkanıklığı hangi testlerle anlaşılır?

Koroner arter hastalığının değerlendirilmesinde hastanın risk durumuna göre koroner BT anjiyografi, fonksiyonel testler veya invaziv koroner anjiyografi kullanılabilir. Uygun test klinik değerlendirmeyle seçilir.

BT anjiyo ile klasik anjiyo arasındaki fark nedir?

Koroner BT anjiyo, bilgisayarlı tomografiyle koroner damarların görüntülenmesini sağlayan kateter gerektirmeyen bir incelemedir. Klasik koroner anjiyografi ise damar içine kateter yerleştirilerek yapılan invaziv bir işlemdir. Klasik anjiyografi sırasında gerekli ve uygun görülen durumlarda stent gibi tedaviler de uygulanabilir.

Kalp yetmezliği tamamen iyileşir mi?

Kalp yetmezliğinin seyri altta yatan nedene, kalp fonksiyonlarına ve tedaviye verilen yanıta göre değişir. Bazı hastalarda kalp fonksiyonları belirgin şekilde düzelebilirken bazılarında uzun süreli tedavi ve takip gerekir.

Hipertansiyon kardiyoloji bölümünün ilgi alanına girer mi?

Evet. Hipertansiyon, kardiyolojinin temel çalışma alanlarından biridir. Kan basıncının kontrolü ve kalp-damar sistemi üzerindeki etkilerinin değerlendirilmesi kardiyolojik takipte önemli yer tutar.

Kalp pili kimlere takılır?

Kalp pili, belirli kalp hızı ve ileti bozukluklarında kullanılabilir. Kalıcı pil gerekliliği ritim kayıtları, belirtiler ve klinik bulgular birlikte değerlendirilerek belirlenir.

Stent takılan hastalarda damar yeniden tıkanabilir mi?

Evet. Stent uygulanan damarda yeniden daralma veya pıhtı oluşumu gelişebilir. Bu nedenle ilaç tedavisine uyum, risk faktörlerinin kontrolü ve uygun takip önemlidir.

Kardiyoloji ile çocuk kardiyolojisi aynı bölüm müdür?

Hayır. Çocuk kardiyolojisi, bebeklikten ergenlik dönemine kadar görülen kalp hastalıklarıyla ilgilenen ayrı bir yan dal uzmanlığıdır. Erişkin kardiyolojisi ise temel olarak yetişkin hastaların kardiyovasküler hastalıklarını değerlendirir.

Kalp hastalığı hiçbir belirti vermeden gelişebilir mi?

Evet. Hipertansiyon, bazı koroner arter hastalıkları ve belirli yapısal kalp hastalıkları uzun süre belirgin yakınmaya neden olmayabilir. Risk değerlendirmesi ve gerekli durumlarda tıbbi takip önemlidir.

Her göğüs ağrısı kalp krizi anlamına mı gelir?

Hayır. Göğüs ağrısı kalp, akciğer, kas-iskelet sistemi ve sindirim sistemi kaynaklı olabilir. Ancak yeni başlayan, şiddetli veya devam eden göğüs ağrısında kalp krizi gibi acil nedenlerin dışlanması gerekir.

Kardiyoloji kontrolü ne sıklıkla yapılmalıdır?

Kontrol sıklığı kişinin yaşı, belirtileri, risk faktörleri ve mevcut kalp hastalıklarına göre değişir. Herkes için geçerli tek bir kardiyoloji kontrol aralığı bulunmamaktadır.

Bilgilendirme notu: Bu içerik genel sağlık bilgilendirmesi amacıyla hazırlanmıştır. Tanı ve tedavi kararları kişinin klinik değerlendirmesine göre verilir. Göğüs ağrısı, ani nefes darlığı, bilinç kaybı veya kalp krizini düşündüren belirtilerde acil tıbbi değerlendirme gerekir.

Kaynaklar:

• European Society of Cardiology (ESC) – Clinical Practice Guidelines: https://www.escardio.org/guidelines/clinical-practice-guidelines
• American Heart Association – Cardiovascular Health Information: https://www.heart.org/
• Türkiye Cumhuriyeti Sağlık Bakanlığı: https://www.saglik.gov.tr/

MAKALE BİLGİLERİ

İlk Yayın Tarihi: 16.08.2025

Son Güncelleme Tarihi: 30.10.2026

Editör: Özel Adana Ortadoğu Hastanesi – Kurumsal İçerik Ekibi

İçerik Yönetimi: Özel Adana Ortadoğu Hastanesi – Bilgi İşlem Müdürlüğü

İletişim: 0322 400 01 01

Tıbbi Değerlendirme: Yayın öncesinde Kardiyoloji Bölümü uzman hekim onayına sunulmalıdır.