Dünya Sağlık Örgütünün yayınladığı verilere bakıldığında her yıl ortalama 20 milyon insana kanser tanısı konuluyor. Yine aynı şekilde her yıl 10 milyondan fazla insan kanserden dolayı hayatını kaybediyor. Kanser günümüzde bireysel bir sağlık sorunu olmanın ötesinde tüm toplumu etkileyen küresel bir mesele olarak değerlendiriliyor. Fakat günümüzde gelişen tıbbi teknolojiler sayesinde kanserle mücadelede güç kazandığımızı söylemek mümkün. Genetik testler, erken tanı ve doğru tedavi planlamalarıyla kanser büyük oranda tedavi edilebilen, yönetilebilen bir sağlık sorunu haline geldi. Adana’da hastalarına hizmet veren Özel Ortadoğu Hastanesi kanserde genetik testlerin avantajlarını ve kanser tedavisindeki yeni yol haritalarını sizler için anlattı.
Güncel rakamsal verilere bakıldığında kanser olgularının görülme sıklığının arttığımı görüyoruz. Yaşam süresinin uzaması, sigara kullanımının yaygınlaşması, hareketsiz yaşam tarzının yaygınlaşması, çevresel etkenler ve yanlış beslenme alışkanlıkları bu artışta etkili oluyor. Dünya ölçeğinde ve Türkiye’de en yaygın görülen kanser türleri ise meme kanseri, akciğer kanseri, kolorektal kanserler, mide ve prostat kanserleri olarak öne çıkıyor. Bu kanserlerin büyük bir bölümünde düzenli tarama ve erken tanı ile tedavideki başarı şansı da büyük oranda artıyor. Hastaların yaşam kalitesi ve yaşam süresinde belirgin bir iyileşme sağlamak mümkün.
Kanserde Değişen Yaklaşım: Kişiselleştirilmiş Tedavi
Geçmiş yıllarda kanser tedavileri genellikle standart tedavi prosedürleri ile yürütülmekteydi. Günümüzde ise her hastanın kendi genetik özellikleri ve biyolojik koşullarının dikkate alınması üzerine bir yaklaşım benimseniyor. Bu anlayış herkese aynı standart tedavi adımlarının uygulanmasındansa kişiye özel tedavi yaklaşımını öne çıkartıyor.
Biyopsi ve cerrahi müdahale ile elde edilen tümör dokusu üzerinde gerçekleştirilen moleküler ve genetik analizler hastalığın davranışı ve seyri hakkında önemli bilgiler sunuyor. Tedavi planlaması için de yol gösterici oluyor. Kanserde genetik testler tanıyı doğrulamak ve tedavi için yol haritası çıkartmakta önemli avantajlar sağlıyor. Hedefe yönelik akıllı ilaç tedavileri ve immünoterapi uygulamaları hastaların ihtiyaçları doğrultusunda doğru zamanda ve doğru dozlarda uygulanabiliyor.
Genetik Testlerin Hastaya Sağladığı 4 Avantaj
Tedaviyi Yönlendirme – Tümör üzerinde yapılan analizler sonucunda tespit edilen genetik farklılıklar hangi tedavi yönteminin daha etkili olabileceğinin öngörülmesini sağlar. Bu sayede hedefe yönelik tedaviler ve immünoterapi uygulamaları doğru hastalara doğru zamanda uygulanabiliyor.
Gereksiz Tedavilerden Kaçınma – Genetik testler sayesinde hangi tedavi prosedürlerinin faydalı hangilerinin faydasız olacağı saptanabilmektedir. Bu yüzden fayda sağlamayacak tedavi uygulamalarından sakınılabilir ve hastanın gereksiz yere yıpranması önlenebilir. Hastalar gerekli olmayan yan etkilerle karşı karşıya kalmazlar.
Tedavinin Başarı Olasılığının Artması – Moleküler seviyede, doğru hedefe yönelik tedavi uygulamaları, hastanın tedaviye olumlu yanıt verme oranlarını arttırır. Hastalığın kontrol altına alınmasını kolaylaştırır.
Kalıtsal Kanser Risklerinin Tespit Edilebilmesi – Uygun görülen hastalarda uygulanan bazı genetik testler, kişinin kansere ailesel yatkınlığının görülmesini sağlar. Bu sayede yüksek risk altındaki kişiler erkenden takip edilmeye başlanır ve koruyucu uygulamalarla kanserin erken evrelerde tespit edilmesi ve müdahale edilmesi mümkün olur.
